Foto van mensen die wandelen met hond

'Mensen verwachten ergens ook dat je na een jaar wel weer verdergaat. Ik vond dat lastig en voelde me daardoor best eenzaam.'

Wat is niet-aangeboren hersenletsel (NAH)?

Niet-aangeboren hersenletsel (NAH) is schade aan de hersenen die ontstaat na de geboorte. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren door een beroerte, ongeluk, hersenschudding, tumor, infectie of zuurstoftekort. De gevolgen verschillen per persoon en kunnen zowel lichamelijk als cognitief zijn.

Veel mensen denken bij hersenletsel vooral aan zichtbare beperkingen, maar juist de onzichtbare gevolgen hebben vaak grote impact op het dagelijks leven. Mensen met NAH kunnen bijvoorbeeld moeite hebben met prikkelverwerking, concentratie, geheugen, plannen en het verdelen van energie.

Stichting Spinnetje in mijn Hoofd richt zich op NAH met onzichtbare gevolgen.

Hoe ontstaat NAH?

NAH kan verschillende oorzaken hebben. Sommige mensen krijgen hersenletsel plotseling, terwijl het bij anderen ontstaat door ziekte of een medische complicatie.

Veelvoorkomende oorzaken van niet-aangeboren hersenletsel zijn:

  • een beroerte of hersenbloeding
  • een verkeersongeluk of val
  • een hersenschudding of klap op het hoofd
  • een hersentumor
  • een infectie zoals meningitis
  • zuurstoftekort, bijvoorbeeld na een hartstilstand
  • neurologische aandoeningen

De gevolgen hangen af van welke delen van de hersenen beschadigd zijn en hoe ernstig het letsel is.

Wat zijn onzichtbare gevolgen van NAH

Veel gevolgen van niet-aangeboren hersenletsel zijn niet zichtbaar aan de buitenkant. Iemand kan er gezond uitzien, terwijl dagelijkse activiteiten enorm veel energie kosten. Onzichtbare gevolgen van NAH kunnen zijn:
  • overprikkeling
  • cognitieve vermoeidheid
  • geheugenproblemen
  • moeite met concentreren
  • moeite met plannen en organiseren
  • prikkelgevoeligheid
  • langzamer informatie verwerken
  • moeite met sociale situaties
  • sneller emotioneel overbelast raken
  • Verminderde belastbaarheid
  • Mentale en fysieke vermoeidheid
Juist omdat deze klachten niet zichtbaar zijn, ontstaat vaak onbegrip.De onzichtbare gevolgen van NAH zie je vaak niet aan de buitenkant, maar van binnen kan het veel vragen van iemands energie, concentratie en draagkracht. In de praktijk, of ‘het dagelijks leven’ worden deze beperkingen regelmatig onderschat. Dit leidt vaak tot onbegrip, overvraging, onzekerheid en uitval.

Waarom wordt NAH vaak niet begrepen?

Veel mensen kennen de onzichtbare gevolgen van hersenletsel niet. Daardoor worden de beperkingen van mensen met NAH vaak onderschat.

Iemand met NAH kan bijvoorbeeld een gesprek voeren of een afspraak nakomen, maar daarna volledig uitgeput zijn. Ook drukte, geluiden, sociale situaties of onverwachte veranderingen kunnen veel energie kosten.
Omdat dit niet zichtbaar is voor anderen, moeten mensen met NAH vaak uitleggen waar zij tegenaan lopen. Dat kan leiden tot frustratie, overvraging en gevoelens van onbegrip.

Meer kennis en bewustwording helpen om meer begrip te krijgen voor leven met hersenletsel

Leven met Niet aangeboren hersenletsel

Leven met NAH betekent voor veel mensen voortdurend rekening houden met grenzen en belastbaarheid. Activiteiten die vroeger heel normaal waren, kunnen met hersenletsel veel meer energie kosten.
Sommige mensen moeten hun werk aanpassen of zelfs stoppen met werken. Anderen hebben moeite met sociale contacten, relaties of zelfstandigheid. Ook eenvoudige dagelijkse taken kunnen moeilijker worden door vermoeidheid, overprikkeling of concentratieproblemen.

Iedereen met NAH ervaart dit anders. Daarom is begrip vanuit de omgeving belangrijk. Kleine aanpassingen en meer bewustwording kunnen een groot verschil maken in het dagelijks leven.

 

NAH en mentale vermoeidheid

Mentale vermoeidheid is één van de meest voorkomende en ingrijpende gevolgen van NAH.
Denken, plannen, luisteren of sociale interactie kost veel meer energie dan voorheen. 

Deze vermoeidheid verdwijnt meestal niet door uit te rusten. De hersenen moeten  harder werken om informatie te verwerken. Daardoor kunnen mensen met NAH sneller uitgeput raken, zelfs na kleine activiteiten.
Mentale vermoeidheid is vaak onzichtbaar, maar heeft grote impact op werk, sociale contacten en dagelijks leven. Begrip vanuit de omgeving is daarom belangrijk.

 

NAH en overprikkeling

Overprikkeling komt veel voor bij mensen met niet-aangeboren hersenletsel. De hersenen hebben meer moeite om prikkels te verwerken en te filteren. Geluiden, drukte, gesprekken, licht of meerdere taken tegelijk kunnen daardoor snel te veel worden.

Overprikkeling kan leiden tot:

  • extreme vermoeidheid
  • hoofdpijn
  • concentratieproblemen
  • stress
  • emotionele uitputting
  • behoefte aan rust en herstel

Voor buitenstaanders is dit vaak moeilijk te zien. Toch heeft overprikkeling grote invloed op het dagelijks functioneren van mensen met NAH.

Heb je vragen, wil je contact
of wil je ons helpen met een gift?

 ANBI erkende goede- doelenstichting bekijk de transparantiegegevens